خانه آمار اصفهان، پایگاه ارتقا سواد و فرهنگ آماری

جلسه سخنرانی آقای علیرضا زاهدیان

(معاون طرح‌های آماری و آمارهای ثبتی مرکز آمار ایران)

عنوان سخنرانی: سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1395

زمان: چهارشنبه 29 اردیبهشت‌ماه 1395 ساعت 15:30 الی 17

گزارش برگزاری:

سخنرانی آقای علیرضا زاهدیان چهارشنبه 1395/2/29 ساعت 15:45 با حضور فارغ التحصیلان و دانشجویان آماری خانه آمار اصفهان پیرامون طرح سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال 1395 آغاز گردید.
در ابتدا دکتر ایران‌پناه (مدیر خانه آمار اصفهان و عضو هیئت علمی گروه آمار دانشگاه اصفهان) به معرفی آقای زاهدیان پرداختند، ایشان اکنون معاون طرح‌های آماری و آمار‌های ثبتی مرکز آمار ایران و سابقاً ریاست پژوهشکده آمار، مشاور ریاست مرکز آمار ایران، معاون طرح‌های آماری مرکز آمار ایران بوده‌اند، فعالیت‌های ایشان در سمت معاون طرح‌های آماری و آمار‌های ثبتی مرکز آمار ایران شامل بخش‌های دفتر روش شناسی آماری و طرح‌های نمونه‌گیری، دفتر جمعیت نیروی کار و سرشماری، دفتر صنعت،معدن و زیربنایی، دفتر کشاورزی، دفتر فرهنگی و بازرگانی و خدمات می‌باشد. در ادامه دکتر ایران‌پناه اشاره به همکاری متقابل خانه آمار اصفهان و سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان اصفهان در جهت جذب نیرو در طرح سرشماری سال 1395 داشتند.
سخنرانی آقای زاهدیان پیرامون اهداف سرشماري‌ها شامل تهيه چارچوب آماري آمارگيري‌ها، تهيه آمار جمعيتي در پايين‌ترين سطوح جغرافيايي، تهيه آمارهاي نفوس و مسكن براي صفات نادر، ارزيابي و تكميل داده‌هاي ثبتي و تهيه اطلاعات پايه براي توسعه آمارهاي ثبتي پرداختند.
ایشان اشاره به سابقه سرشماری نفوس و مسکن در ایران مطابق قانون    
-از سال 1335 تا 1385 با فواصل زماني 10 ساله    
-از سال 1390 تا 1395 با فاصله 5 ساله به دليل تغييرات خاص جمعيتي    
 به طور معمول سرشماري‌ها  در آبان ماه سال سرشماري اجرا مي‌شود(سرشماری سال 1395 هشتمین سرشماری نفوس و مسکن است.)
معرفی سرشماری به‌صورتی است که براي اجراي اين رويداد ملي در كشور بيش از 700 نوع فعاليت در ستاد سرشماري و استانها انجام مي شود. انجام اين فعاليت بزرگ نيازمند به طراحي آزمايش سرشماري در سال قبل است كه اين آزمايش در سال 94 در كل كشور با موفقيت انجام شد. در روش جمع آوري داده‌ها در سرشماري ها با توجه به روش هاي اجرايي سرشماري متفاوت است، در صورتي كه سرشماري ها به سه گروه عمده سنتي، تركيبي و ثبتي طبقه بندي شوند، جمع آوري داده در سرشماري تركيبي مي تواند به روش هاي جمع‌آوري داده از طريق پست، جمع‌آوري داده از طريق تلفن، جمع‌آوري داده از طريق اينترنت، جمع‌آوري داده به روش مستقيم يا چهره به چهره (Face to Face) و يا درب به درب (Door to Door) انجام شود.
در روش سرشماری نفوس و مسکن در ایران تا سال 90:(سنتی) به‌صورت مراجعه مأمور سرشماری به خانوارها و مصاحبه حضوري، استفاده از پرسشنامه كاغذي و در روش سرشماری نفوس و مسکن در ایران در سال 95:(ترکیبی و مدرن) استفاده از پرسشنامه الكترونيكي، خودتكميلي توسط خانوارها، استفاده از سامانه اينترنتي، مصاحبه حضوري توسط مأمور سرشماري    وحذف کاغذ و استفاده از تبلت صورت پذیرفته است. مزایای کلی روش ترکیبی سرعت استخراج و اطلاع رساني نتايج سرشماري، حذف كاغذ و عدم نياز به فضاي نگهداري مدارك سرشماري، حذف فرآيندهاي ورود و پردازش اطلاعات و هزينه هاي آن و امكان كنترل تكميل اطلاعات در حين اجرا می‌باشد.
سازمان‌های اجرایی درگیر نیرو های انسانی درگیر در سرشماری شامل دوبخش ستادی و اجرایی است. حدود 25000 مامور آمارگیر در کل کشور و حدود 40000 نیروی ستادی درگیر این رویداد هستند.(سازمان اجرایی گسترده در کل کشور ) آموزش مفاهیم در سه مرحله از بالاترین رده تا مامور انجام به روش حضوری و غیر حضوری انجام می شود و تبلیغات نقش بسیار موثری دارد بویژه اینکه سرشماری اینترنتی هم انجام مي شود. نحوه اجرای سرشماری سرشماري 95 با استفاده از دو روش در دو مرحله پي در پي انجام خواهد شد مرحله اول: 3 مهر تا 24 آبان سرشماري اينترنتي مرحله دوم : 25 مهر تا 25 آبان مراجعه حضوري و جمع آوري اطلاعات با استفاده از تبلت براي خانوارهايي كه پرسشنامه اينترنتي تكميل نكرده اند. شيوه اجراي سرشماري اينترنتي امروزه علاقه به استفاده از اینترنت در زندگي روزمره و فعاليت ها به طور فزاینده‌ای به عنوان روش ارتباطی بین شهروندان در حال افزایش است. بررسی روش هاي جمع اوري داده در سرشماری‌هاي جمعیت در کشورهای مختلف نشان می‌دهد، سرشماري اينترنتي براي كشورهاي پرجمعيت و وسيع عمدتا مقرون به صرفه است.
كشورهاي پيشرو در اين روش عبارتند از امريكا، سنگاپور، سوئيس، اسپانيا ، كانادا، استراليا ، نيوزلند و كره جنوبي كه البته نرخ پاسخ در اين كشورها متفاوت است.
چالش هاي  اجراي سرشماري اينترنتي یکی از بزرگترین چالشها در اين روش، زير ساخت هاي آن است، اینکه در یک زمان مشخص چه تعداد از افراد بتوانند بصورت همزمان به وب سایت سرشماری دسترسی داشته باشند تبلیغات ناكافي، مشکلات هماهنگی با ماموران سرشماری، مشکلات مربوط به امضای الکترونیکی، فقدان انگیزه برای پر کردن پرسشنامه‌ها ، عدم دسترسي بسياري از خانوارها به اينترنت، مشکلات فنی و زيرساختي و مزاياي استفاده از اينترنت در سرشماري‌ها انجام سرشماري سريع تر و با كيفيت تر ورود و بررسي اطلاعات به صورت برخط، صرفه جويي در مدت زمان پردازش داده ها، كاهش هزينه هاي حاشيه ايي سرشماري، امنيت اطلاعات با استفاده از فناوري هاي رمز گذاري مدرن، قابليت انتخاب زبان، ورود داده ها مستقل از محل جغرافيايي( از خانه ،از محل كار يا كافي نت)، تجهيز فرم ها به فهرست انتخاب و كدگذاري صحيح اطلاعات، جلوگيري از خطاي ارسال داده هاي ناقص و نادرست به صورت خودكار و داشتن فضاي كافي  براي خانوارهاي پرجمعيت بوده است.
در ادامه این جلسه صحبت‌هایی پیرامون حضار شرکت کننده و آقایان دکتر ایران‌پناه، زاهدیان و آقای لعلی (معاون آمار و اطلاعات سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان اصفهان) پیرامون نحوه همکاری شرکت‌های خصوصی آماری استان اصفهان جهت همکاری با این طرح، نحوه شرکت کردن دانشجویان و فارغ التحصیلان آماری در طرح جذب نیرو صورت پذیرفت.
پس از پایان یافتن سخنرانی آقای زاهدیان بازدیدی از خانه ریاضیات اصفهان و خانه آمار اصفهان داشتند و در خانه آمار اصفهان جلسه‌ای با خانم‌ها الهام خالق‌زادگان (مدیرعامل شرکت دقیق آمار نقش جهان)، سمیه رنجبر (مدیرعامل مهندسین مشاور آمار صنعت پارتاک)، فاطمه زهرانی (مدیرعامل شرکت آمار گستر افق) و آقای علی خاصی (مدیرعامل شرکت تحلیل‌گران آمار شاخص) جهت آشنایی با شرکت‌های آماری و نحوه همکاری متقابل با طرح سرشماری داشتند.